Η εκτέλεση του δήμιου Φριτς Σούμπερτ Αφησε εποχή ως ένα από τα χειρότερα χιτλερικά τέρατα, οργανώνοντας τα ολοκαυτώματα του Χορτιάτη, των Γιαννιτσών, της Μαραθούσας, των Νέων Μαλγάρων κ.ά.

 Η εκτέλεση του δήμιου Φριτς Σούμπερτ

Υποβασταζόμενος οδηγείται ο δήμιος στο σημείο της εκτέλεσης

Σπύρος Κουζινόπουλος

- Το 1947, θα στηθούν στο εκτελεστικό απόσπασμα πίσω από το Επταπύργιο και θα τουφεκιστούν 115 πολιτικοί κρατούμενοι καθώς και ο διαβόητος ναζί εγκληματίας Φριτς Σούμπερτ. Eκείνη η τελευταία εκτέλεση, όπως σχολιάστηκε τότε, ίσως έγινε ως αντίβαρο στις αντιδράσεις της διεθνούς κοινής γνώμης για τις εκτελέσεις εκατοντάδων κομμουνιστών πολιτικών κρατουμένων, μεταξύ των οποίων και γυναικών.

Ο Φριτς Σούμπερτ, που ήταν υπαξιωματικός του γερμανικού στρατού, είχε γεννηθεί το 1897 στο Ντόρτμουντ και το 1934 έγινε μέλος του Εθνικοσοσιαλιστικού Κόμματος Γερμανίας. Εδρασε στην Ελλάδα και κυρίως στην Κρήτη και τη Μακεδονία κατά την περίοδο της Κατοχής, οργανώνοντας γερμανοντυμένα ένοπλα τμήματα που στο όνομα της αντιμετώπισης των ανταρτών, επιδίδονταν σε επιθέσεις, βασανισμούς, βιασμούς και δολοφονίες Ελλήνων πολιτών, ενώ άφησε εποχή ως ένα από τα χειρότερα χιτλερικά τέρατα, οργανώνοντας τα ολοκαυτώματα του Χορτιάτη, των Γιαννιτσών, της Μαραθούσας, των Νέων Μαλγάρων κ.ά.

Το Ειδικό Δικαστήριο Εγκληματιών Πολέμου στο οποίο δικάστηκε τον καταδίκασε 27 φορές σε θάνατο. Εκτελέστηκε πίσω από το Γεντί Κουλέ στις 22 Οκτωβρίου 1947.

Μετά την αποχώρηση των κατακτητών από την Ελλάδα, στα τέλη Οκτωβρίου 1944, ο Σούμπερτ, με μερικούς από τους άνδρες του, ακολούθησε τα γερμανικά στρατεύματα και έφτασε στη Βιέννη τον Φεβρουάριο του 1945. Οταν οι Αμερικανοί στρατιώτες έφτασαν στην Αυστρία, ο Σούμπερτ παρουσιάστηκε ενώπιόν τους, δηλώνοντας ότι είναι Ελληνας με το όνομα Κωνσταντίνος Κωνσταντινίδης. Κι αυτοί, αφού τον κράτησαν για λίγους μήνες σε στρατόπεδο μαζί με άλλους Ελληνες, τον απέστειλαν πίσω στην Ελλάδα στις 5 Σεπτεμβρίου 1945 ως «επαναπατριζόμενο».

Ομως από τους αστυνομικούς του αεροδρομίου της Ελευσίνας, στους οποίους δήλωσε το ψεύτικο όνομα «Κωνσταντινίδης», δεν έγινε πιστευτός. Αποκαλύφθηκε η πραγματική του ταυτότητα, συνελήφθη και μεταφέρθηκε στις φυλακές Αβέρωφ.

Η υπόθεση του Σούμπερτ στο Ειδικό Δικαστήριο Εγκληματιών Πολέμου είχε αρχίσει να εκδικάζεται στις 28 Ιουλίου 1947 σε αίθουσα του Εφετείου Αθηνών για τα εγκλήματα που διέπραξε στην Κρήτη και τη Μακεδονία στη διάρκεια της Κατοχής.

Ενδεικτική ήταν η κατάθεση ενός μάρτυρα από τα Γιαννιτσά ότι αν υπήρχαν δέκα Σούμπερτ δεν θα είχε μείνει κανένας Ελληνας ζωντανός. Η ετυμηγορία του δικαστηρίου ήταν «ένοχος όλων των φόνων, διώξεων, λεηλασιών και βιασμών που διέπραξε». Μετά την απόφαση ο μακελάρης Σούμπερτ, που μεταξύ άλλων είχε οργανώσει τα ολοκαυτώματα, με τη θανάτωση 146 κατοίκων του Χορτιάτη, στις 2 Σεπτεμβρίου 1944 και άλλων 100 κατοίκων στα Γιαννιτσά στις 14 Σεπτεμβρίου 1944, μεταφέρθηκε στις φυλακές Επταπυργίου, πίσω από τις οποίες εκτελέστηκε.

Ενας δημοσιογράφος που είχε καταφέρει να εισέλθει στο Γεντί Κουλέ και να συναντήσει τον Σούμπερτ για λίγα λεπτά της ώρας, πριν αυτός οδηγηθεί στον τόπο της εκτέλεσης, περιγράφει το ανθρωπόμορφο ναζιστικό τέρας -«αξιοθρήνητο, βρώμικο, αξύριστο και κακοντυμένο ανθρωπάκι»- στις τελευταίες του στιγμές:

«Στο βάθος αριστερά του προαυλίου, στο άνοιγμα του διαδρόμου ο οποίος οδηγεί στο απομονωμένο κελί όπου ζουν την τελευταία τραγική τους νύχτα όλοι οι μελλοθάνατοι, ξεχωρίζουν δύο σιλουέτες. Του μελλοθάνατου σφαγιαστού και του δεσμοφύλακος ο οποίος τον συνοδεύει και παρακολουθεί αγρύπνως την κάθε κίνησίν του. Μας εκπλήσσει στην αρχή η εμφάνισις του Σούμπερτ. Περιμέναμε να τον ιδούμε αγέρωχο και στητό, σαν εκείνους που περιέφεραν 42 ολόκληρους μήνες την ιταμότητα και τη βλοσυρότητα στους δρόμους της σκλαβωμένης πόλεώς μας. Και βρεθήκαμε μπροστά σε έναν αξιοθρήνητο, βρώμικο, αξύριστο και κακοντυμένο ανθρωπάκο. Δεν υπέφερε βέβαια κατά το διάστημα της εγκαθείρξεώς του εις τας φυλακάς μας το μελλοθάνατον χιτλερικόν κτήνος, γιατί, ανάμεσα στα άλλα, ένα προτέρημα που ξεχωρίζει την φυλήν μας, είναι η γενναιοφροσύνη του Ελληνος απέναντι των ανισχύρων να τον βλάψουν εχθρών του».

Επωφελούμενος από την ολιγόλεπτη συνάντηση ο δημοσιογράφος τον ρωτάει αν έχει κάτι να πει για τα εγκλήματα που διέπραξε. Ο Σούμπερτ σκύβει το κεφάλι λέγοντας: «Αυτά είναι ψέματα. Είναι υπερβολές. Δεν σκότωσα κανέναν άνθρωπο, δεν έκαψα κανένα σπίτι. Ο καθείς υφίσταται το πεπρωμένο του και όλοι μας κάποια μέρα θα πεθάνουμε».

Στο σημείο εκείνο ο συνομιλητής του θυμίζει το μεγάλο έγκλημα στον Χορτιάτη, για να πάρει την απάντηση: «Δεν ξέρω, είμαι αθώος».

Λίγο αργότερα, στις 6.45 το πρωί, ακούγεται το παράγγελμα «πυρ». Μια εκπυρσοκρότηση και ο Σούμπερτ σωριάζεται στη γη. Δεν ξέρουμε πού ενταφιάστηκε το χιτλερικό κτήνος. Εκείνο όμως που γνωρίζουμε είναι ότι για τους ποινικούς κρατούμενους που εκτελούνταν, μεταφέρονταν οι σοροί τους και θάβονταν στα νεκροταφεία της Ευαγγελίστριας, σε αντίθεση με τους εκτελεσμένους κομμουνιστές που τα πτώματά τους πετιούνταν σε ομαδικούς λάκκους που επιτόπου είχαν ανοιχτεί «εις τον συνήθη τόπον εκτελέσεων».

* Τα στοιχεία είναι από το βιβλίο του Σπύρου Κουζινόπουλου «Γεντί Κουλέ, η Βαστίλη της Θεσσαλονίκης», εκδόσεις ΙΑΝΟΣ

- https://www.efsyn.gr/